نشست علمی مدیریت بازار ارز در مواجهه با جنگ اقتصادی پیش رو در قم برگزار شد

 نشست علمی مدیریت بازار ارز در مواجهه با جنگ اقتصادی پیش رو در قم برگزار شد

نشست علمی مدیریت بازار ارز در مواجهه با جنگ اقتصادی پیش رو در قم برگزار شد

با توجه به تنش های ارزی اخیر ایجاد شده در کشور و واقعیت جنگ اقتصادی کشورهای استعمارگر غربی به خصوص آمریکا  با جمهوری اسلامی ایران و ضرورت مدیریت صحیح بازار ارز در این دوران؛انجمن اقتصاد اسلامی حوزه علمیه با همکاری مرکز راهبری مطالعات اسلامی اقتصاد مقاومتی "نشست علمی مدیریت بازار ارز در مواجهه با جنگ اقتصادی پیش رو " را با حضور دکتر حسین صمصامی، سرپرست سابق وزارت اقتصاد و دارایی و عضو هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی  تدارک دید.

این نشست در روز چهارشنبه 13 تیرماه 1397 ساعت 18، در شهر مقدس قم سالن همایش ساختمان انجمن های علمی حوزه برگزار گردید.

دکتر صمصامی در این نشست با تقسیم مباحث نشست به دو بخش ابتدا به بیان مبانی نظری تعیین نرخ ارز در بازار ایران اشاره کرد و سپس به بررسی سیاستهای دولت در این دوره پرداخت.

این استاد دانشگاه شهید بهشتی با تبیین ویژگی های اقتصاد ایران، به بررسی طرف عرضه و تقاضای ارز در بازار ایران پرداخت و بیان کرد که در اقتصاد ایران به دلیل سهم بالای صادرات نفتی از صادرات کل کشور، سهم نه چندان بالای صادرات غیرنفتی در اقتصاد ایران و افزایش هزینه های ارزی صادرات در صورت افزایش نرخ ارز، موجب گردیده است طرف عرضه ارز نسبت به قیمت ها بی کشش باشد، و با منحنی عرضه تقریبا عمودی در اقتصاد ایران مواجه هستیم همچنین  بررسی ها نشان می دهد که در طول تاریخ مقدار عرضه ارزهای نفتی نسبت به قیمت ارز عکس العملی نداشته است.

وی ادامه داد: از سوی دیگر  وابستگی بودجه دولت به ارز نفتی و این و اقعیت که 85% واردات کشور مربوط به مواد اولیه و کالاهای واسطه ای است که ناگریز از واردات آنها هستیم سبب گردیده است  که تقاضای ارز در ایران نیز نسبت به قیمتها بی کشش و عمودی باشد در نتیجه با افزایش نرخ ارز قیمت کالاها و خدمات افزایش پیدا کرده است در طول چند دهه اخیر مشاهده شده است که بالاترین نرخهای تورم ما در سالهایی بوده است که قیمت ارز جهش داشته است. 

از کنار هم قرار دادن این واقعیت ها می توان دریافت که در واقع در ایران بازار ارز ناشی از تقاطع منحنی های عرضه و تقاضا وجود ندارد. لذا قیمت ارز باید با درنظر گرفتن ملاحظات درونی اقتصاد از جمله تورم، سطح اشتغال، سطح تولید و ... تعیین گردد.

این عضو هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی، سپس به مدلی که در پایان نامه دکتری خود در خصوص نرخ ارز ارائه کرده بود و با توجه به ملاحظات درونی اقتصاد ایران محاسبه شده بود  پرداخت و بر این باور بود که نرخ ارز فعلی در بازار بسیار بالاتر از نرخ ارز بهینه اقتصاد ایران است که از این مدل استخراج می گردد.

وی  در بخش دوم سخنان خود به بررسی سیاست های اقتصادی دولت در سالهای اخیر پرداخت.

سرپرست اسبق وزارت اقتصاد و دارایی با بیان اینکه سیاست های دولت در خصوص ارز و اداره اقتصاد کشور سیاست های متناقضی بوده است به بیان دلایل آن پرداخت.وی بیان نمود: دولت در شهریور گذشته سیاست کاهش نرخ سود بانکی را اعلام نمود ولی بعد از بروز نوساناتی در نرخ ارز و سکه، با این توجیه که این نوسانات به دلیل فرار نقدینگی از بانکهاست - که به اعتقاد من توجیه درستی نبوده است - در  بهمن ماه گواهی سپرده با نرخ 20% را اعلام نمود و اقدام به پیش فروش سکه به تعداد  هفت میلیون و ششصد هزار قطعه نمود.

بعد از شروع سال جدید و اوج گرفتن قیمت ارز، در فروردین ماه بانک مرکزی برای ثبات بازار ارز قیمت 4200 تومانی را برای هر دلار اعلام نمود و در واقع ارز را تک نرخی اعلام کرد. اما بانک مرکزی مجددا در تیرماه اعلام نموده است  که قصد ایجاد بازار ثانویه ارز را دارد. روش کار به این صورت است که  بانک مرکزی به  صادرکنندگان گواهی سپرده ارزی می دهد  که می توانند آن را در بازار ثانویه ارز به فروش برسانند. در واقع نرخ ارز بازار ثانویه از جمع قیمت سپرده و قیمت ارز 4200 تومانی به دست می آید. بازار آزاد هم که به قوت خود باقی بود.این سیاست بدین معناست که ارز در کشور با سه نرخ مبادله می گردد نه تک نرخی: ارز دولتی، ارز بازار ثانویه و ارز بازار آزاد.

این استاد دانشگاه با بیان این تناقضات رفتاری سیاست های دولت معتقد بود که این سیاستها یا به دلیل عدم آگاهی سیاست گذاران اتخاذ می شود و یا به دلیل تعارض منافع شخصی ایشان. وگرنه دلیل دیگری وجود ندارد که یک سیاست اعلام شود و یک سوراخ در این سیاست تعبیه گردد که کل سیاست را بی اثر نماید.

 

در بخش پایانی برنامه دکتر صمصامی به پرسشهای حاضرین پاسخ گفتند.

وی در پاسخ به پرسشی پیرامون استقلال بانک مرکزی بیان کردند که در قانون فعلی بانک مرکزی از اختیارات کافی در حد استقلال برخوردار است ولی این بانک بیش از آنکه نیازمند استقلال سازمانی باشد نیازمند رییس مستقل و مقتدر است.

ایشان همچنین در خصوص شایعاتی که در فضای مجازی وجود دارد مبنی بر اینکه در صورت حذف دلار از مبادلات، ایران به سرنوشتی مشابه سوریه و لیبی و عراق دچار خواهد شد بیان کرد؛ به اعتقاد من اینها بیشتر جنگ روانی دشمن است چراکه تا کنون امریکا از هر راهی که توانسته است برای تبدیل کردن ایران به سوریه و عراق استفاده کرده است و کار جدیدی نمانده است که می توانسته و  بر علیه ایران  انجام نداده باشد.

 

 

.